Calciojohillerite

Wzór chemiczny: NaCaMgMg<sub>2</sub>(As<sup>5+</sup>O<sub>4</sub>)<sub>3</sub>

Calciojohilleryt to bardzo rzadki arsenian sodu, wapnia i magnezu, tworzący drobne, pryzmatyczne kryształy w produktach ekshalacji wulkanicznych.

## Charakterystyka Calciojohilleryt jest minerałem z grupy alluaudytu, będącym uwodnionym arsenianem. Występuje w formie niewielkich, pryzmatycznych kryształów o długości do 0.3 mm, które często tworzą promieniste lub ziarniste skupienia i agregaty. Najczęściej spotykane okazy mają postać cienkich nalotów i skorup na wulkanicznej scoria. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się szklistym połyskiem i jest przezroczysty do przeświecającego. Jego twardość w skali Mohsa wynosi około 3, co czyni go stosunkowo miękkim. Gęstość obliczona to 3.75 g/cm³. ## Barwy i odmiany Calciojohilleryt jest zazwyczaj jasnozielony, zielonkawożółty lub bezbarwny. Nie wyróżniono jego nazwanych odmian. ## Historia i nazwa Nazwa minerału nawiązuje do jego składu chemicznego - dominującego wapnia (łac. *calx* - wapno) - oraz do jego związku strukturalnego z johillerytem, którego jest wapniowym analogiem. Został zatwierdzony jako nowy gatunek minerału przez IMA w 2013 roku. Miejscem typowym jest wulkan Tołbaczyk na Kamczatce w Rosji. ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość, calciojohilleryt nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Ma znaczenie wyłącznie naukowe i kolekcjonerskie.

Właściwości

Twardość Mohsa
3
Połysk
Vitreous
Rysa
White
Gęstość
3.75
Łupliwość
Good on {010}
Przełam
Uneven
Przezroczystość
Transparent to Translucent
Układ krystaliczny
Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja calciojohillerytu opiera się na jego specyficznym środowisku występowania (fumarole wulkaniczne), jasnozielonej barwie, promienistych agregatach drobnych kryształów oraz współwystępowaniu z innymi rzadkimi arsenianami. Pewne rozpoznanie wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak rentgenowska analiza strukturalna (XRD) lub mikroanaliza chemiczna (EDS/WDS). ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi minerałami z grupy alluaudytu, zwłaszcza z johillerytem i bradaczekitem, które występują w tym samym środowisku i mają podobny wygląd. Odróżnienie ich jest możliwe niemal wyłącznie na podstawie analizy chemicznej - calciojohilleryt wyróżnia się dominacją wapnia w określonej pozycji strukturalnej. ## Formy kryształów Tworzy krótkie, pryzmatyczne kryształy, zazwyczaj zebrane w promieniste, gwiaździste lub ziarniste agregaty. Występuje także w formie cienkich skorup i nalotów.

Środowisko występowania

## Geneza Calciojohilleryt jest minerałem pochodzenia fumarolicznego. Powstaje w procesie sublimacji z gazów wulkanicznych w strefach ekshalacji o wysokiej temperaturze (400-600°C), krystalizując bezpośrednio na porowatej, bazaltowej skorii. ## Asocjacje mineralne Współwystępuje z innymi rzadkimi arsenianami powstającymi w podobnych warunkach, takimi jak johilleryt, bradaczekit, nickenichit, dmitryivanovit, anhydrokainit, arsmirandyt, a także z hematytem, tenorytem i afthitalitem. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania calciojohillerytu na świecie jest jego lokalizacja typowa - pole fumarolne powstałe po Wielkiej Erupcji Szczelinowej Tołbaczyka w latach 1975-1976 na wulkanie Tołbaczyk (Kamczatka, Dalekowschodni Okręg Federalny, Rosja).

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazów kolekcjonerskich, które są niemal wyłącznie mikromontażami, ocenia się na podstawie kilku czynników. Najważniejsze to ostrość i wielkość kryształów, ich przezroczystość oraz intensywność barwy. Wysoko cenione są bogate skupienia krystaliczne oraz okazy z dobrze zdefiniowanymi asocjacjami z innymi rzadkimi minerałami z tej lokalizacji. ## Popularne stanowiska Okazy pochodzą wyłącznie z jednego miejsca na świecie - wulkanu Tołbaczyk na Kamczatce. Materiał pozyskany z historycznych erupcji jest bardzo ograniczony i rzadko pojawia się na rynku.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie mechanicznie, używając miękkiego pędzelka lub sprężonego powietrza do usunięcia kurzu. Ze względu na jego rzadkość i potencjalną reaktywność, należy unikać kontaktu z wodą i środkami chemicznymi. ## Czego unikać Jako arsenian, minerał ten jest potencjalnie toksyczny - należy unikać wdychania pyłu i myć ręce po kontakcie. Jest miękki i kruchy, dlatego trzeba go chronić przed uderzeniami i zarysowaniem. Należy unikać kontaktu z kwasami i innymi chemikaliami. Przechowywać z dala od wilgoci. ## Przechowywanie Najbezpieczniejszym sposobem przechowywania jest umieszczenie okazu w zamykanym pudełku typu "micromount", które chroni przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami mechanicznymi. Należy dołączyć etykietę z nazwą i lokalizacją.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej