Buchwaldite

Wzór chemiczny: NaCaPO<sub>4</sub>

Buchwaldyt to rzadki fosforan sodu i wapnia, znajdowany głównie w meteorytach żelaznych i jako produkt działalności wulkanicznej.

## Charakterystyka Buchwaldyt jest rzadkim minerałem z grupy fosforanów, chemicznie fosforanem sodu i wapnia. Zazwyczaj tworzy bardzo drobne, anhedralne (nie wykazujące własnych form krystalograficznych) ziarna o wymiarach nieprzekraczających 1 mm. Występuje w postaci skupień w meteorytach lub jako naloty i agregaty w pobliżu fumaroli wulkanicznych. Ze względu na niewielki rozmiar ziaren, jego cechy wizualne są trudne do oceny bez użycia specjalistycznego sprzętu. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się twardością około 3 w skali Mohsa. Ma szklisty połysk i jest przezroczysty do przeświecającego. Jego gęstość obliczona na podstawie wzoru chemicznego i parametrów komórki elementarnej wynosi 2,93 g/cm³. ## Barwy i odmiany Buchwaldyt jest zazwyczaj bezbarwny lub biały. Nie wyróżniono żadnych jego odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Minerał został po raz pierwszy opisany w 1977 roku przez L. Bjelera-Pettera, F.P. Olsen i V.F. Buchwalda. Nazwa pochodzi od nazwiska Vagn Fabiana Buchwalda (ur. 1929), duńskiego metalurga i eksperta w dziedzinie meteorytów z Uniwersytetu Technicznego w Danii, w uznaniu jego wkładu w badania meteorytów. ## Zastosowania Buchwaldyt nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jego znaczenie jest czysto naukowe i kolekcjonerskie, szczególnie dla osób specjalizujących się w minerałach meteorytowych lub bardzo rzadkich gatunkach.

Właściwości

Twardość Mohsa
3
Połysk
Szklisty
Rysa
Biała
Gęstość
2.93
Łupliwość
Brak
Przełam
Nierówny
Przezroczystość
Przezroczysty do przeświecającego
Układ krystaliczny
Rombowy

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja buchwaldytu jest niemożliwa bez zaawansowanych technik analitycznych, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD) lub mikroanaliza rentgenowska (EDS/WDS). W terenie lub w kolekcji jest nierozpoznawalny wizualnie z powodu mikroskopijnych rozmiarów i braku charakterystycznych cech makroskopowych. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z wieloma innymi drobnokrystalicznymi, białymi lub bezbarwnymi minerałami wtórnymi, takimi jak inne fosforany, siarczany czy chlorki. Pewne odróżnienie wymaga specjalistycznych badań laboratoryjnych. ## Formy kryształów Buchwaldyt krystalizuje w układzie rombowym. Zazwyczaj występuje w postaci anhedralnych, zaokrąglonych ziaren lub jako drobnoziarniste agregaty i naloty. Dobrze wykształcone kryształy nie są znane.

Środowisko występowania

## Geneza Buchwaldyt powstaje w dwóch odmiennych środowiskach geologicznych. Po pierwsze, jako minerał akcesoryczny w meteorytach żelaznych (syderytach), gdzie tworzy się w guzkach troilitu (siarczku żelaza), prawdopodobnie w wyniku procesów utleniania schreibersytu (fosforku żelaza i niklu). Po drugie, został zidentyfikowany jako produkt sublimacji w ekshalacjach wulkanicznych (fumarolach), gdzie krystalizuje bezpośrednio z gorących gazów wulkanicznych. ## Asocjacje mineralne - W meteorytach: współwystępuje z troilitem, chromitem, schreibersytem, cohenitem i grafitem. - W fumarolach: współwystępuje z hematytem, halitem i sylwinem. ## Lokalizacje Najważniejsze stanowiska tego minerału to: - Meteoryt Mundrabilla, znalezisko z Australii Zachodniej (miejsce typowe). - Meteoryt Cape York, znaleziony na Grenlandii. - Wulkan Tołbaczyk na Półwyspie Kamczackim w Rosji, gdzie występuje w produktach fumaroli.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazu buchwaldytu jest oceniana przede wszystkim na podstawie wiarygodności jego identyfikacji analitycznej oraz bogactwa skupień na matrycy skalnej. Ponieważ minerał jest mikroskopijny, estetyka wizualna nie odgrywa praktycznie żadnej roli. Najcenniejsze są okazy z dokładnie udokumentowaną lokalizacją (zwłaszcza z miejsca typowego) i potwierdzonym składem chemicznym. ## Popularne stanowiska Najbardziej pożądane przez wyspecjalizowanych kolekcjonerów są okazy pochodzące z meteorytu Mundrabilla, który jest miejscem typowym dla tego minerału. Okazy z wulkanu Tołbaczyk również są cenione ze względu na odmienną genezę.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Ze względu na ekstremalną rzadkość i zazwyczaj mikroskopijny rozmiar okazów, czyszczenie mechaniczne nie jest zalecane. Jeśli minerał występuje jako nalot, należy unikać kontaktu z wodą i chemikaliami. Najbezpieczniej jest pozostawić okaz w oryginalnym stanie. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wodą, kwasami i innymi rozpuszczalnikami, ponieważ mogą one uszkodzić lub rozpuścić minerał. Należy również chronić go przed wysoką temperaturą i wilgocią, zwłaszcza jeśli pochodzi ze środowiska fumaroli. ## Przechowywanie Okazy buchwaldytu, najczęściej w postaci fragmentów skały macierzystej (meteorytu lub lawy), powinny być przechowywane w stabilnych warunkach, w suchym otoczeniu. Najlepiej umieścić je w szczelnym pojemniku typu "membrane box" lub w pudełku z dala od kurzu i wilgoci.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej