Bonaccordite

Wzór chemiczny: Ni<sup>2+</sup><sub>2</sub>Fe<sup>3+</sup>O<sub>2</sub>(BO<sub>3</sub>)

Bonaccordyt to ekstremalnie rzadki, czarny minerał z grupy boranów, wyróżniający się metalicznym połyskiem i wysoką twardością.

## Charakterystyka Bonaccordyt jest boranem niklu i żelaza, występującym zazwyczaj w formie masywnych lub ziarnistych skupień. Jego czarna, nieprzezroczysta masa o silnym metalicznym połysku jest najbardziej typową postacią. Dobrze wykształcone kryształy są niezwykle rzadkie i mają niewielkie rozmiary. Minerał ten jest ciężki i twardy, co stanowi jego charakterystyczną cechę fizyczną. ## Właściwości fizyczne Bonaccordyt cechuje się znaczną twardością, wynoszącą 6.5-7.5 w skali Mohsa, co jest wartością wysoką dla boranów. Ma dużą gęstość, wahającą się od 5.0 do 5.11 g/cm³. Jest całkowicie nieprzezroczysty, a jego połysk określa się jako metaliczny. Posiada dobrą łupliwość w dwóch kierunkach. ## Barwy i odmiany Minerał ten jest jednobarwny - występuje wyłącznie w kolorze czarnym. Nie są znane żadne jego odmiany barwne ani handlowe. ## Historia i nazwa Nazwa bonaccordytu pochodzi od jego lokalizacji typowej - złoża niklu i żelaza Bon Accord w regionie Barberton w Republice Południowej Afryki. Został on po raz pierwszy opisany w 1974 roku przez S. A. de Waala, E. A. Viljoena i L. C. Callowa. ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość, bonaccordyt nie ma żadnych zastosowań przemysłowych. Jego znaczenie jest czysto naukowe i kolekcjonerskie, będąc obiektem pożądania dla wyspecjalizowanych zbieraczy i instytucji badawczych.

Właściwości

Twardość Mohsa
6.5-7.5
Połysk
Metallic
Rysa
Black
Gęstość
5.0-5.11
Łupliwość
Good on {100} and {010}
Przezroczystość
Opaque
Układ krystaliczny
Orthorhombic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Cechami kluczowymi do identyfikacji bonaccordytu są: czarna barwa, silny metaliczny połysk, czarna rysa oraz wysoka twardość (6.5-7.5). Jego duża gęstość jest również wyczuwalna nawet w niewielkich próbkach. Najważniejszą wskazówką diagnostyczną jest jednak jego asocjacja z innymi rzadkimi minerałami niklu. ## Odróżnianie od podobnych Bonaccordyt jest wizualnie niemal identyczny z trevorytem, z którym często współwystępuje. Trevorit jest jednak znacznie bardziej miękki (twardość ok. 5) i krystalizuje w układzie regularnym. Odróżnienie go od innych czarnych, metalicznych minerałów, takich jak magnetyt czy chromit, może wymagać testów. Magnetyt jest silnie magnetyczny, a chromit ma zazwyczaj rysę w odcieniu brązowoczarnym. ## Formy kryształów Bonaccordyt najczęściej tworzy anhedralne (nieprawidłowo wykształcone) ziarna zrośnięte w masywne agregaty. Rzadko obserwuje się go w postaci niewielkich, listewkowych lub tabliczkowych kryształów.

Środowisko występowania

## Geneza Bonaccordyt jest minerałem pochodzenia metamorficznego. Powstaje w specyficznych warunkach w obrębie zserpentynizowanych skał ultrazasadowych, bogatych w nikiel. Jego występowanie jest związane z procesami, które zachodziły w archaicznych kompleksach skalnych typu greenstone belts. ## Asocjacje mineralne Minerał ten występuje w towarzystwie innych rzadkich minerałów niklu i żelaza. Najczęściej spotykane asocjacje obejmują trevoryt, nimit, willemseit, nichromit, a także siarczki niklu takie jak wiolaryt i milleryt. ## Lokalizacje Najważniejszym i historycznym miejscem występowania bonaccordytu jest złoże Bon Accord w pobliżu Barberton (prowincja Mpumalanga, RPA), które jest jego lokalizacją typową. Poza tym, jego obecność odnotowano w zaledwie kilku miejscach na świecie, w tym w Hiszpanii (Carratraca, Málaga) i w Rosji (Ural Polarny).

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Dla kolekcjonerów największą wartość mają okazy, w których bonaccordyt tworzy bogate skupienia lub jest wyraźnie widoczny na matrycy skalnej. Ze względu na rzadkość dobrze uformowanych kryształów, nawet mikroskopijne, ale wyraźne formy krystaliczne są wysoko cenione. Wartość okazu podnosi również obecność innych rzadkich minerałów towarzyszących, zwłaszcza trevorytu. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów o znaczeniu kolekcjonerskim jest historyczna lokalizacja typowa - złoże Bon Accord w Republice Południowej Afryki. Okazy z innych lokalizacji są ekstremalnie rzadkie i zazwyczaj dostępne tylko w zbiorach instytucjonalnych.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy bonaccordytu należy czyścić bardzo ostrożnie, najlepiej za pomocą miękkiego pędzelka na sucho w celu usunięcia kurzu. W razie silniejszych zabrudzeń można użyć zwilżonej w wodzie destylowanej miękkiej szczoteczki, a następnie dokładnie osuszyć okaz. Należy unikać myjek ultradźwiękowych. ## Czego unikać Minerał ten jest wrażliwy na działanie silnych kwasów. Mimo dużej twardości, należy chronić go przed uderzeniami i upadkami, które mogą spowodować pęknięcia wzdłuż płaszczyzn łupliwości. Nie ma doniesień o jego wrażliwości na światło słoneczne czy zmiany temperatury. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów w osobnych, wyściełanych pudełkach lub klaserach, aby uniknąć zarysowania przez twardsze minerały (np. korund, diament) oraz ścierania o inne okazy. Ekspozycja powinna chronić go przed kurzem.

Powiązane minerały

Źródła zewnętrzne

Źródła

Czytaj więcej