Bluelizardite

Wzór chemiczny: Na<sub>7</sub>(U<sup>6+</sup>O<sub>2</sub>)(S<sup>6+</sup>O<sub>4</sub>)<sub>4</sub>Cl·2H<sub>2</sub>O

Bluelizardite to bardzo rzadki, rozpuszczalny w wodzie siarczan uranylu, tworzący charakterystyczne, błękitne, igiełkowe kryształy.

## Charakterystyka Bluelizardite to minerał z grupy siarczanów uranylu, wyróżniający się intensywną, niebieską barwą. Tworzy agregaty drobnych, igiełkowych lub włóknistych kryształów, które mogą osiągać do 1 mm długości. Ze względu na swoją naturę jest silnie higroskopijny i łatwo rozpuszcza się w wodzie, co czyni go niezwykle trudnym do zachowania w kolekcjach. ## Właściwości fizyczne Kryształy bluelizardite są bardzo delikatne i kruche. Minerał wykazuje silny pleochroizm - jego barwa zmienia się w zależności od kierunku obserwacji, od niemal bezbarwnej do intensywnie niebieskiej. Jest minerałem silnie radioaktywnym ze względu na obecność uranu. ## Barwy i odmiany Minerał ten występuje w charakterystycznym, jasnoniebieskim do niebieskozielonego kolorze. Nie są znane jego odmiany barwne ani handlowe. ## Historia i nazwa Nazwa "bluelizardite" pochodzi od miejsca jego odkrycia - kopalni Blue Lizard w hrabstwie San Juan w stanie Utah, USA. Został oficjalnie uznany przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2014 roku. Jego odkrycie i opisanie zawdzięczamy zespołowi badaczy pod kierownictwem Joego Marty'ego i Anthony'ego R. Kampf'a. ## Zastosowania Bluelizardite nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jego znaczenie jest czysto naukowe i kolekcjonerskie, choć ze względu na niestabilność i rzadkość jest obiektem pożądania głównie wyspecjalizowanych kolekcjonerów minerałów uranowych.

Właściwości

Twardość Mohsa
2
Połysk
Vitreous
Rysa
Light blue
Gęstość
2.83
Łupliwość
Perfect on {010}
Przełam
Splintery
Przezroczystość
Transparent to translucent
Układ krystaliczny
Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Kluczowymi cechami diagnostycznymi bluelizardite są jego intensywnie niebieska barwa, igiełkowy lub włóknisty wygląd kryształów oraz rozpuszczalność w wodzie. Silna radioaktywność jest również cechą charakterystyczną. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi niebieskimi, wtórnymi minerałami uranu, takimi jak chalkantyt czy niektóre odmiany uwanoitu. Jednakże natychmiastowa rozpuszczalność w wodzie jest unikalną cechą bluelizardite, która pozwala go łatwo odróżnić. Chalkantyt również jest rozpuszczalny, ale nie jest radioaktywny. ## Formy kryształów Bluelizardite tworzy skupienia bardzo drobnych, igiełkowych kryształów, często ułożonych w formie promienistych lub splątanych agregatów. Pojedyncze kryształy są rzadko widoczne gołym okiem.

Środowisko występowania

## Geneza Jest to minerał wtórny, powstający w strefach utleniania złóż uranu. Krystalizuje w suchym środowisku, w wyniku odparowania wód bogatych w uran, siarczany i chlorki. Jego powstawanie jest związane z procesami wietrzenia minerałów pierwotnych, takich jak uraninit, w obecności pirytu (źródło siarczanów). ## Asocjacje mineralne Bluelizardite występuje w towarzystwie innych wtórnych minerałów uranowych, takich jak natrozippeit, gips, chalkantyt, uwanoit, a także z minerałami ilastymi formacji Chinle. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania tego minerału na świecie jest jego lokalizacja typowa - kopalnia Blue Lizard, położona w White Canyon w hrabstwie San Juan, Utah, USA.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione okazy to te, które wykazują intensywną, czystą niebieską barwę i tworzą bogate, gęste skupienia igiełkowych kryształów na skale macierzystej. Ze względu na niestabilność minerału, kluczowe jest, aby okaz był dobrze zachowany i odpowiednio zabezpieczony. Wielkość i estetyka matrycy również wpływają na wartość. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów bluelizardite jest kopalnia Blue Lizard w Utah, USA. Wszystkie dostępne na rynku kolekcjonerskim próbki pochodzą z tej jednej lokalizacji.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Minerału pod żadnym pozorem nie wolno czyścić na mokro, ponieważ natychmiast rozpuszcza się w wodzie. Czyszczenie mechaniczne również jest niewskazane z powodu ogromnej kruchości kryształów. Okazy należy pozostawić w stanie, w jakim zostały znalezione. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wodą i wilgotnym powietrzem, które prowadzą do szybkiej degradacji minerału. Konieczna jest ochrona przed zmianami temperatury i wilgotności. Ze względu na radioaktywność, należy ograniczyć ekspozycję i przechowywać z dala od miejsc stałego przebywania ludzi, stosując odpowiednie środki ostrożności. ## Przechowywanie Okazy bluelizardite wymagają przechowywania w hermetycznie zamkniętych pojemnikach, najlepiej z dodatkiem środka pochłaniającego wilgoć (np. żelu krzemionkowego). Ekspozycja powinna odbywać się wyłącznie w szczelnych, przezroczystych gablotkach, z dala od światła słonecznego i źródeł ciepła.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej