Barahonaite-(Fe)

Wzór chemiczny: (Ca,Cu<sup>2+</sup>,Na,Fe<sup>3+</sup>,Al)<sub>12</sub>Fe<sup>3+</sup><sub>2</sub>(As<sup>5+</sup>O<sub>4</sub>)<sub>8</sub>(OH,Cl)<sub>x</sub>·nH<sub>2</sub>O

Barahonaite-(Fe) to bardzo rzadki, wtórny arsenian, tworzący mikroskopijne, kuliste agregaty o intensywnie zielonej barwie.

## Charakterystyka Barahonaite-(Fe) jest uwodnionym arsenianem z grupy arsenianów apatytowych, wyróżniającym się obecnością żelaza w składzie. Występuje w postaci niezwykle małych, sferycznych lub półkulistych agregatów, które rzadko przekraczają 0.1 mm średnicy. Agregaty te mają promienisto-włóknistą budowę wewnętrzną. Ze względu na mikroskopijny rozmiar kryształów, jego cechy wizualne są trudne do zaobserwowania bez użycia specjalistycznego sprzętu. ## Właściwości fizyczne Kryształy są zbyt małe, aby wiarygodnie określić ich twardość, gęstość czy inne właściwości mechaniczne. Połysk opisywany jest jako szklisty do jedwabistego, a minerał jest przeświecający. ## Barwy i odmiany Minerał ten charakteryzuje się żywą, szmaragdowozieloną lub jabłkowozieloną barwą. Nie są znane jego odmiany barwne ani handlowe. ## Historia i nazwa Barahonaite-(Fe) został uznany za nowy minerał przez IMA w 2006 roku (IMA2006-033). Jego nazwa honoruje Antonio Barahonę (ur. 1937), hiszpańskiego kolekcjonera minerałów, który dostarczył próbki do badań. Przyrostek "-(Fe)" odnosi się do dominacji żelaza na określonej pozycji w jego strukturze krystalicznej. Został opisany przez zespół badaczy, w tym Joana Viñalsa i Jordiego Ibáñeza-Insa. ## Zastosowania Barahonaite-(Fe) nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Ma znaczenie wyłącznie naukowe i jest obiektem zainteresowania wyspecjalizowanych kolekcjonerów rzadkich minerałów (tzw. mikromontów).

Właściwości

Twardość Mohsa
2
Połysk
Szklisty do jedwabistego
Rysa
Jasnozielona
Gęstość
3.45
Łupliwość
Brak
Przełam
Nieregularny
Przezroczystość
Prześwitujący
Układ krystaliczny
Heksagonalny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja Barahonaite-(Fe) w praktyce opiera się na jego charakterystycznym wyglądzie - mikroskopijnych, zielonych kuleczkach o promienistej strukturze wewnętrznej. Kluczowe jest również miejsce występowania (kopalnia Dolores w Hiszpanii) i współwystępowanie z innymi rzadkimi arsenianami. Ostateczne potwierdzenie wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak spektroskopia Ramana lub analiza chemiczna (EDS). ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi wtórnymi minerałami miedzi i żelaza o zielonej barwie, takimi jak agardyt, olivenit czy conicalcyt, które mogą tworzyć podobne skupienia. Barahonaite-(Fe) odróżnia się od nich unikalnym składem chemicznym (jest arsenianem wapnia i żelaza) oraz specyficznymi danymi krystalograficznymi, niemożliwymi do zweryfikowania bez specjalistycznej aparatury. ## Formy kryształów Minerał ten tworzy wyłącznie sferyczne lub półkuliste agregaty o budowie promienisto-włóknistej. Pojedyncze, dobrze wykształcone kryształy nie są obserwowane.

Środowisko występowania

## Geneza Barahonaite-(Fe) jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach utleniania (gossanach) złóż polimetalicznych bogatych w arsen. Tworzy się w wyniku wietrzenia pierwotnych siarczków i arsenków, w środowisku o niskim pH. Powstaje bezpośrednio na powierzchni skały płonnej, najczęściej na kwarcu. ## Asocjacje mineralne Współwystępuje z innymi wtórnymi minerałami arsenianowymi, takimi jak karminit, skorodyt, arseniosideryt, beudantyt, a także z goethytem, hematytem i kwarcem. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania tego minerału na świecie (lokalizacja typowa) jest kopalnia Dolores w gminie Pastrana, w prowincji Guadalajara, w regionie Kastylia-La Mancha w Hiszpanii.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazów Barahonaite-(Fe) ocenia się na podstawie wielkości i liczby kulistych agregatów na matrycy skalnej. Najbardziej cenione są próbki z licznymi, dobrze wyodrębnionymi sferulami o intensywnej, szmaragdowozielonej barwie, kontrastującymi z jasnym kwarcowym podłożem. Ważny jest również brak uszkodzeń delikatnych agregatów. ## Popularne stanowiska Wszystkie znane okazy kolekcjonerskie pochodzą z jednego miejsca na świecie - kopalni Dolores w Hiszpanii. Jest to jedyne źródło tego minerału.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie sprężonym powietrzem w celu usunięcia kurzu. Ze względu na ekstremalną delikatność i reaktywność, należy unikać kontaktu z wodą, nawet destylowaną, oraz jakiegokolwiek czyszczenia mechanicznego, w tym za pomocą miękkich pędzelków. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wszelkimi chemikaliami, kwasami i detergentami. Minerał jest wrażliwy na zmiany wilgotności i temperatury. Nie należy go podgrzewać ani eksponować na bezpośrednie działanie światła słonecznego, które może spowodować jego dehydratację i zmianę barwy. ## Przechowywanie Okazy Barahonaite-(Fe) powinny być przechowywane w stabilnych warunkach, najlepiej w szczelnych, zamykanych pudełkach typu "micromount" lub w pojemnikach z kontrolą wilgotności. Chronić przed wibracjami i wstrząsami.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej