Bakhchisaraitsevite

Wzór chemiczny: Na<sub>2</sub>Mg<sub>5</sub>(PO<sub>4</sub>)<sub>4</sub>·7H<sub>2</sub>O

Bachczysarajcewit to rzadki, uwodniony fosforan sodu i magnezu, tworzący drobne, sferulityczne agregaty o jedwabistym połysku.

## Charakterystyka Bachczysarajcewit jest bardzo rzadkim minerałem z grupy fosforanów. Występuje w postaci niewielkich, promienistych lub sferulitycznych agregatów, których średnica zazwyczaj nie przekracza 1-2 mm. Poszczególne kryształy wchodzące w skład tych agregatów są igiełkowe lub listewkowe i bardzo drobne. ## Właściwości fizyczne Kryształy bachczysarajcewitu są elastyczne. Minerał ten wykazuje słabą, żółtą fluorescencję w świetle ultrafioletowym. Jest łatwo rozpuszczalny w kwasie solnym (HCl) na zimno. ## Barwy i odmiany Minerał jest bezbarwny do białego, z jedwabistym połyskiem na powierzchni agregatów. Nie wyróżniono jego odmian. ## Historia i nazwa Bachczysarajcewit został odkryty w złożu Kovdor na Półwyspie Kolskim w Rosji. Jego nazwa, zatwierdzona przez IMA w 1999 roku, honoruje rosyjskiego krystalografa i mineraloga Georgija P. Bachczysarajcewa (1929-1995), badacza minerałów z masywów alkalicznych. Pierwszego opisu minerału dokonał zespół pod kierownictwem J.A. Pekova w 2000 roku.

Właściwości

Twardość Mohsa
2
Połysk
Silky
Rysa
White
Gęstość
2.31
Łupliwość
Perfect on {010}
Przełam
Splintery
Przezroczystość
Translucent
Układ krystaliczny
Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Cechą charakterystyczną bachczysarajcewitu są jego małe, białe, sferulityczne agregaty o jedwabistym połysku. W warunkach terenowych identyfikacja jest praktycznie niemożliwa bez specjalistycznego sprzętu. W laboratorium kluczowe jest połączenie formy występowania, właściwości optycznych oraz analizy chemicznej (EDS/WDS) i rentgenowskiej (XRD). ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi białymi, włóknistymi minerałami wtórnymi występującymi w podobnym środowisku, takimi jak niektóre zeolity czy inne rzadkie fosforany. Pewne odróżnienie wymaga zaawansowanych metod analitycznych. ## Formy kryształów Tworzy sferulity i promieniste agregaty złożone z bardzo drobnych, igiełkowych lub listewkowych kryształów, wydłużonych wzdłuż osi [100].

Środowisko występowania

## Geneza Bachczysarajcewit jest minerałem wtórnym, powstającym w wyniku procesów hydrotermalnych w karbonatytach. Tworzy się w późnym etapie krystalizacji, wypełniając niewielkie pustki i szczeliny w skale. ## Asocjacje mineralne Na typowej lokalizacji (Kovdor) współwystępuje z dolomitem, kwarcem, bobierytem, kowdorytem, manasseitem, juonniitem i rimkorolgitem. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym i szczegółowo opisanym miejscem występowania tego minerału na świecie jest masyw Kovdor na Półwyspie Kolskim w Rosji. Jest to jego lokalizacja typowa.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazu bachczysarajcewitu zależy przede wszystkim od wielkości i wykształcenia sferulitycznych agregatów oraz ich obfitości na matrycy skalnej. Najbardziej pożądane są okazy z wyraźnie uformowanymi, nieuszkodzonymi sferulitami, kontrastującymi z ciemniejszą skałą macierzystą. Ze względu na mikroskopijny charakter minerału, okazy są oceniane głównie pod powiększeniem. ## Popularne stanowiska Wszystkie znane okazy kolekcjonerskie pochodzą z jednego miejsca na świecie - złoża Kovdor na Półwyspie Kolskim w Rosji.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Z uwagi na kruchość i rozpuszczalność, minerał ten nie powinien być czyszczony na mokro. Dopuszczalne jest jedynie bardzo ostrożne usuwanie kurzu za pomocą miękkiego pędzelka lub dmuchawki fotograficznej. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą, kwasami i innymi chemikaliami, ponieważ minerał łatwo się w nich rozpuszcza. Należy chronić go przed wysoką temperaturą, która może prowadzić do utraty wody (dehydratacji) i zniszczenia struktury. Okazy są bardzo kruche i wrażliwe na uszkodzenia mechaniczne. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów w zamkniętych, stabilnych pojemnikach (tzw. "micromount box"), które chronią przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami mechanicznymi. Należy unikać ekspozycji na bezpośrednie światło słoneczne i zmiany wilgotności.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej