Artroeite

Wzór chemiczny: Pb₂+AlF₃(OH)₂

Artroeit to rzadki fluorek glinu i ołowiu, tworzący bezbarwne, tabliczkowe kryształy o szklistym połysku.

## Charakterystyka Artroeit jest rzadkim minerałem z grupy halogenków. Występuje w postaci niewielkich, bezbarwnych, tabliczkowych lub listewkowych kryształów, osiągających rozmiar do 1 mm. Kryształy są zazwyczaj przezroczyste i wykazują szklisty połysk. Ze względu na swój skład chemiczny i rzadkość występowania, jest minerałem interesującym głównie dla naukowców i wyspecjalizowanych kolekcjonerów. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się stosunkowo niską twardością, wynoszącą około 3 w skali Mohsa. Jego kryształy są kruche. Gęstość artroeitu jest dość wysoka i wynosi około 4,35 g/cm³, co jest typowe dla minerałów zawierających ołów. ## Historia i nazwa Artroeit został odkryty w kopalni Grand Reef w hrabstwie Graham w Arizonie (USA) i opisany w 1994 roku. Jego nazwa honoruje Arthura "Arta" Roe (1912-1993), amerykańskiego kolekcjonera minerałów, który jako pierwszy znalazł okazy tego minerału i rozpoznał w nich potencjalnie nowy gatunek. ## Zastosowania Artroeit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jego znaczenie jest czysto naukowe i kolekcjonerskie.

Właściwości

Twardość Mohsa: 3
Połysk: Szklisty
Rysa: Biała
Gęstość: 4.35
Łupliwość: Dobra wg {010}
Przełam: Nierówny
Przezroczystość: Przezroczysty
Układ krystaliczny: Jednoskośny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Rozpoznanie artroeitu wymaga zaawansowanych metod badawczych, takich jak analiza chemiczna (EDS) i dyfrakcja rentgenowska (XRD), ze względu na jego niewielkie rozmiary i podobieństwo do innych minerałów wtórnych. Wizualnie charakteryzuje się występowaniem w postaci małych, bezbarwnych, tabliczkowych kryształów o szklistym połysku w towarzystwie innych rzadkich minerałów. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi bezbarwnymi minerałami wtórnymi strefy utleniania, takimi jak anglesyt, cerusyt czy gearksutyt. Odróżnienie jest możliwe niemal wyłącznie na podstawie analizy składu chemicznego, który wykaże obecność ołowiu, glinu i fluoru. ## Formy kryształów Artroeit tworzy cienkie, tabliczkowe kryształy o zarysie sześcioboku lub rombu, często spłaszczone. Występuje w formie pojedynczych kryształów lub niewielkich grup i agregatów narastających na innych minerałach.

Środowisko występowania

## Geneza Artroeit jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach utleniania hydrotermalnych złóż kruszcowych bogatych w ołów i cynk. Tworzy się w wyniku działania roztworów bogatych we fluor na minerały pierwotne zawierające ołów, w obecności glinu pochodzącego z rozkładu minerałów skał otaczających (np. skaleni). ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi rzadkimi minerałami wtórnymi. W lokalizacji typowej (kopalnia Grand Reef) znaleziono go w towarzystwie anglesytu, galeny, sfalerytu, kwarcu, a także rzadszych minerałów takich jak gearksutyt, kriolit, selait i pseudoboleit. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym i szczegółowo opisanym miejscem występowania artroeitu na świecie jest jego lokalizacja typowa - kopalnia Grand Reef, położona w górach Santa Teresa w hrabstwie Graham w Arizonie, USA.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazu artroeitu zależy przede wszystkim od obecności dobrze wykształconych, ostrych i nieuszkodzonych kryształów, nawet jeśli są one mikroskopijnej wielkości. Wysoko cenione są okazy, na których kryształy są wyraźnie widoczne, przezroczyste i kontrastują z podłożem (matrycą). Obecność rzadkich minerałów towarzyszących również podnosi wartość kolekcjonerską. ## Popularne stanowiska Jedyne źródło okazów artroeitu to kopalnia Grand Reef w Arizonie. Materiał z tej lokalizacji jest niezwykle rzadki i poszukiwany przez wyspecjalizowanych kolekcjonerów minerałów rzadkich oraz kolekcjonerów specjalizujących się w minerałach z konkretnych lokalizacji (tzw. "locality collectors").

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Z uwagi na kruchość i rzadkość, czyszczenie mechaniczne nie jest zalecane. Jeśli jest to absolutnie konieczne, można użyć sprężonego powietrza do usunięcia kurzu. Należy unikać kontaktu z wodą i wszelkimi chemikaliami. ## Czego unikać Należy unikać ultradźwięków, myjek parowych, kwasów, rozpuszczalników oraz nagłych zmian temperatury. Minerał jest miękki i kruchy, podatny na uszkodzenia mechaniczne. ## Przechowywanie Okazy artroeitu powinny być przechowywane w stabilnych warunkach, w zamykanym pudełku klaserowym, z dala od światła, kurzu i wilgoci. Najlepiej przechowywać go w oryginalnym pojemniku (jeśli został w takim zakupiony), aby uniknąć zarysowań i kontaktu z innymi minerałami.