Anduoite

Wzór chemiczny: RuAs<sub>2</sub>

Anduoit jest bardzo rzadkim arsenkiem rutenu o metalicznym połysku, znajdowanym w ultrazasadowych skałach chromitowych.

## Charakterystyka Anduoit jest niezwykle rzadkim minerałem z grupy arsenków. Występuje w postaci bardzo małych, nieregularnych ziaren, zwykle o wielkości poniżej 0.2 mm, rozproszonych w chromitycie. Jego ziarna są zbyt małe, aby można było zaobserwować formy krystaliczne gołym okiem. Ma stalowoszary do ołowianoszarego kolor i jest nieprzezroczysty. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się silnym, metalicznym połyskiem. Jego twardość w skali Mohsa jest oceniana na 6.5 do 7, co czyni go stosunkowo twardym minerałem. Jest minerałem kruchym. ## Historia i nazwa Anduoit został odkryty w 1974 roku w złożu chromitu w powiecie Amdo (Anduo) w Tybecie (Chiny), od którego pochodzi jego nazwa. Został opisany przez chińskich mineralogów Yu Zuxianga i Zhou Xuexina i zatwierdzony przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 1979 roku. ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość i mikroskopijne rozmiary, anduoit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania naukowego i kolekcjonerskiego dla wyspecjalizowanych instytucji oraz kolekcjonerów mikrominerałów.

Właściwości

Twardość Mohsa
6.5-7
Połysk
Metaliczny
Rysa
Czarna
Gęstość
11.03
Łupliwość
Brak
Przełam
Nierówny
Przezroczystość
Nieprzezroczysty
Układ krystaliczny
Rombowy

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja anduoitu jest niemożliwa bez zaawansowanych technik laboratoryjnych. W polerowanych zgładach pod mikroskopem rudnym można go rozpoznać po jego wysokim współczynniku odbicia, barwie i twardości. Ostateczne potwierdzenie wymaga analizy chemicznej (np. za pomocą mikrosondy elektronowej) w celu stwierdzenia obecności rutenu i arsenu. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi platynowcami i arsenkami o podobnym wyglądzie, takimi jak sperrylit (PtAs₂) czy inne minerały z grupy löllingitu. Odróżnienie opiera się wyłącznie na analizie składu chemicznego. ## Formy kryształów Anduoit tworzy wyłącznie anhedralne (nieregularne), zaokrąglone ziarna. Nie zaobserwowano dobrze wykształconych kryształów.

Środowisko występowania

## Geneza Anduoit powstaje w specyficznych warunkach w obrębie ultramaficznych (ultrazasadowych) intruzji skalnych, w skałach bogatych w chromit (chromitytach). Jego obecność jest związana z procesami magmowymi i późniejszymi przemianami hydrotermalnymi w środowisku bogatym w arsen i metale z grupy platynowców. ## Asocjacje mineralne Minerał ten występuje w towarzystwie chromitu (jako skała macierzysta), a także innych minerałów z grupy platynowców, takich jak irarsyt, osarsyt, rutenarsenit, lauryt, irydarsenit, a także z rodzimym osmem, irydem, platyną oraz pentlandytem i innymi siarczkami. ## Lokalizacje Poza lokalizacją typową w Amdo w Tybecie (Chiny), anduoit został zidentyfikowany w złożach chromitu w kompleksie Bushveld w RPA, w masywie ultramaficznym na Uralu Polarnym w Rosji, a także w Albanii i Birmie (Mjanma). Wszystkie te wystąpienia są niezwykle rzadkie i mają znaczenie wyłącznie naukowe.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazu anduoitu jest determinowana niemal wyłącznie przez jego potwierdzoną autentyczność za pomocą analizy. Ponieważ występuje w postaci mikroskopijnych ziaren, okazy kolekcjonerskie to zazwyczaj fragmenty skały macierzystej (chromitytu) z zidentyfikowanymi i oznaczonymi ziarnami anduoitu, często w formie polerowanych zgładów. Wielkość i bogactwo tych ziaren na danym fragmencie podnoszą jego wartość dla wyspecjalizowanych kolekcjonerów. ## Popularne stanowiska Najbardziej "klasyczne" okazy, choć ekstremalnie rzadkie, pochodzą z miejsca odkrycia w Tybecie. Okazy z innych potwierdzonych lokalizacji, jak Bushveld czy Ural, są równie cenne z naukowego punktu widzenia.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy z anduoitem, zazwyczaj w postaci polerowanych zgładów lub małych fragmentów skały macierzystej, powinny być czyszczone wyłącznie sprężonym powietrzem w celu usunięcia kurzu. Należy unikać wszelkiego kontaktu z wodą i chemikaliami. ## Czego unikać Jako arsenek, minerał ten może być wrażliwy na wilgoć i utlenianie. Należy unikać kontaktu z kwasami i innymi środkami chemicznymi. Nie należy go podgrzewać ani poddawać ultradźwiękom. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów w suchym środowisku, najlepiej w szczelnych pojemnikach z tworzywa sztucznego (tzw. micromount box) lub w kapsułach z pochłaniaczem wilgoci, aby zapobiec degradacji chemicznej.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej