Anandite

Wzór chemiczny: BaFe₂+₃(Si₃Fe₃+)O₁₀S₂-(OH)

Anandyt to rzadki, czarny minerał z grupy miki, wyróżniający się doskonałą łupliwością i obecnością baru w składzie chemicznym.

## Charakterystyka Anandyt jest rzadkim minerałem należącym do grupy mik kruchych. Tworzy tabliczkowe lub blaszkowate kryształy, często zebrane w rozetowe lub wachlarzowate agregaty. Jego charakterystyczną cechą jest czarna, nieprzezroczysta barwa i szklisty, wpadający w metaliczny połysk na powierzchniach łupliwości. Jest minerałem kruchym, a jego cienkie blaszki nie są tak elastyczne jak w przypadku bardziej pospolitych mik. ## Właściwości fizyczne Anandyt charakteryzuje się twardością wynoszącą około 4 w skali Mohsa. Jego gęstość jest stosunkowo duża i mieści się w przedziale 3,91-3,97 g/cm³. Posiada doskonałą łupliwość w jednym kierunku, co jest typowe dla minerałów z grupy mik. Połysk jest szklisty do lekko metalicznego, a minerał jest nieprzezroczysty. ## Barwy i odmiany Minerał ten występuje w jednolitym, czarnym kolorze. Nie wyróżnia się jego odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Anandyt został po raz pierwszy opisany w 1967 roku przez S. W. Bailey'a i B. E. Browna. Jego nazwa pochodzi od Anandy Kentish Coomaraswamy (1877-1947), dyrektora Muzeum Sztuk Pięknych w Bostonie, w uznaniu jego wkładu w mineralogię i petrologię Cejlonu (obecnie Sri Lanka). ## Zastosowania Ze względu na swoją rzadkość, anandyt nie ma żadnych zastosowań przemysłowych. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania kolekcjonerów rzadkich minerałów oraz naukowców.

Właściwości

Twardość Mohsa: 4
Połysk: Szklisty do metalicznego
Rysa: Ciemnoszara
Gęstość: 3.91 - 3.97
Łupliwość: Doskonała wg {001}
Przełam: Nierówny
Przezroczystość: Nieprzezroczysty
Układ krystaliczny: Trójskośny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Anandyt można rozpoznać po jego czarnej barwie, blaszkowatej formie i doskonałej łupliwości w jednym kierunku, typowej dla mik. Charakterystyczny jest również jego szklisto-metaliczny połysk na płaszczyznach łupliwości oraz stosunkowo duża gęstość jak na minerał z tej grupy. ## Odróżnianie od podobnych Anandyt jest najczęściej mylony z biotytem, który również jest czarną miką. Anandyt odróżnia się jednak większą kruchością blaszek (blaszki biotytu są elastyczne) oraz wyższą gęstością. Ostateczne odróżnienie często wymaga zaawansowanych analiz chemicznych w celu potwierdzenia obecności baru. ## Formy kryształów Kryształy anandytu mają postać cienkich do grubych tabliczek o pseudoheksagonalnym zarysie. Zazwyczaj występują w formie agregatów blaszkowatych, rozetowych lub wachlarzowatych.

Środowisko występowania

## Geneza Anandyt jest minerałem pochodzenia metamorficznego. Powstaje w warunkach metamorfizmu kontaktowego, w strefach kontaktu intruzji magmowych ze skałami węglanowymi (np. wapieniami). Występuje w skałach określanych jako skarny. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi minerałami typowymi dla skarnów, takimi jak magnetyt, andradyt (odmiana granatu), diopsyd, wollastonit, a także z kalcytem i plagioklazami. ## Lokalizacje Najważniejsze i klasyczne stanowisko (lokalizacja typowa) anandytu to kopalnia Wilagedara na Sri Lance. Inne znane lokalizacje to Sterling Hill w New Jersey (USA) oraz złoże żelaza Jakupiranga w Brazylii.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione przez kolekcjonerów są okazy z dobrze wykształconymi, ostrymi kryształami o pseudoheksagonalnym zarysie, tworzące estetyczne rozety lub wachlarze. Ważny jest również silny połysk i brak uszkodzeń mechanicznych. Okazy na kontrastującej matrycy skalnej (np. na białym kalcycie) są wyżej oceniane. ## Popularne stanowiska Zdecydowanie najbardziej pożądane okazy pochodzą z lokalizacji typowej na Sri Lance, która dostarczyła najlepszych znanych kryształów tego minerału.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy anandytu należy czyścić bardzo ostrożnie, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Ze względu na doskonałą łupliwość, należy unikać mycia pod bieżącą wodą, która mogłaby rozdzielić blaszki. Jeśli konieczne jest użycie płynu, zaleca się stosowanie niewielkiej ilości wody destylowanej lub alkoholu izopropylowego, aplikowanych miejscowo za pomocą wacika. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z kwasami i innymi agresywnymi chemikaliami. Minerał jest kruchy, więc trzeba chronić go przed uderzeniami, upadkami i zarysowaniem. Nie należy poddawać go działaniu myjek ultradźwiękowych. Długotrwała ekspozycja na wilgoć może być szkodliwa. ## Przechowywanie Okazy anandytu najlepiej przechowywać w osobnych, wyściełanych pudełkach kolekcjonerskich, aby zapobiec uszkodzeniom mechanicznym i kontaktowi z twardszymi minerałami. Należy chronić je przed kurzem i wilgocią.