Alumino-oxy-rossmanite

Wzór chemiczny: Al<sub>3</sub>Al<sub>6</sub>(Si<sub>5</sub>AlO<sub>18</sub>)(BO<sub>3</sub>)<sub>3</sub>(OH)<sub>3</sub>O

Ekstremalnie rzadki minerał z grupy turmalinu, wyróżniający się unikalnym składem chemicznym z dominującym glinem i tlenem.

## Charakterystyka Alumino-oxy-rossmanit to minerał należący do supergrupy turmalinu. Został zidentyfikowany jako niewielkie, anhedralne (nie wykazujące własnych form krystalograficznych) strefy w obrębie kryształów elbaitów. Ze względu na mikroskopijną wielkość wystąpień, jego cechy wizualne nie są obserwowane w skali makroskopowej. ## Właściwości fizyczne Twardość minerału wynosi 7.5 w skali Mohsa, a jego gęstość obliczono na 3.165 g/cm³. Posiada szklisty połysk i jest przezroczysty do przeświecającego. ## Barwy i odmiany W materiale typowym zaobserwowano barwę bladoniebieską do bezbarwnej. Nie wyróżnia się żadnych odmian tego minerału. ## Historia i nazwa Minerał został oficjalnie zatwierdzony przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2020 roku (IMA2020-035). Jego nazwa nawiązuje do składu chemicznego - dominacji glinu (Alumino-) i tlenu (-oxy-) w określonych pozycjach w strukturze krystalicznej - oraz do jego związku z innym minerałem z grupy turmalinu, rossmanitem. Został odkryty przez zespół mineralogów pod kierownictwem Jana Cempírka.

Właściwości

Twardość Mohsa
7.5
Połysk
Vitreous
Rysa
White
Gęstość
3.165
Łupliwość
Indistinct
Przełam
Uneven to conchoidal
Przezroczystość
Transparent to translucent
Układ krystaliczny
Trigonal

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja alumino-oxy-rossmanitu jest niemożliwa na podstawie cech wizualnych. Wymaga zastosowania zaawansowanych technik analitycznych, takich jak mikrosonda elektronowa (EMPA-WDS) do precyzyjnego określenia składu chemicznego oraz dyfrakcja rentgenowska monokryształów (SCXRD) do analizy struktury. ## Odróżnianie od podobnych Jest wizualnie nieodróżnialny od innych jasno zabarwionych turmalinów, takich jak elbait, olenit czy rossmanit. Różnice mają charakter wyłącznie chemiczny i strukturalny. ## Formy kryształów Występuje w postaci anhedralnych (obcoforemnych) stref lub domen o wielkości do kilkuset mikrometrów w obrębie kryształów elbaitów. Nie zaobserwowano go w formie samodzielnych, dobrze wykształconych kryształów.

Środowisko występowania

## Geneza Powstaje w końcowych stadiach krystalizacji w złożonych pegmatytach granitowych typu LCT (bogate w lit, cez, tantal). Jest produktem procesów hydrotermalnych zachodzących w pegmatytytach. ## Asocjacje mineralne Współwystępuje z elbaitem, kwarcem, albitem i lepidolitem. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania na świecie (lokalizacja typowa) jest pegmatyt w Mirošovie koło Strážka na Morawach, w Czechach.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Wartość okazu nie jest oceniana na podstawie typowych kryteriów estetycznych, jak barwa czy forma. Jedynym kryterium jest naukowe potwierdzenie obecności alumino-oxy-rossmanitu w próbce (zazwyczaj w elbaicie), udokumentowane odpowiednią analizą. ## Popularne stanowiska Okazy pochodzą wyłącznie z lokalizacji typowej w Czechach i znajdują się głównie w kolekcjach instytucji naukowych. Minerał nie jest dostępny na komercyjnym rynku kolekcjonerskim.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy, będące zazwyczaj fragmentami innych minerałów z mikroskopijnymi inkluzjami, nie wymagają specjalistycznego czyszczenia. W razie potrzeby można użyć miękkiego pędzelka i wody destylowanej. Należy unikać myjek ultradźwiękowych. ## Czego unikać Podobnie jak inne turmaliny, jest wrażliwy na gwałtowne zmiany temperatury i szok termiczny, który może powodować pęknięcia. Należy unikać kontaktu z silnymi kwasami, zwłaszcza z kwasem fluorowodorowym. ## Przechowywanie Standardowe warunki przechowywania kolekcji mineralogicznej są wystarczające - ochrona przed kurzem, bezpośrednim światłem słonecznym i skrajnymi temperaturami.

Źródła

Czytaj więcej