Albrechtschraufite

Wzór chemiczny: Ca<sub>4</sub>Mg(U<sup>6+</sup>O<sub>2</sub>)<sub>2</sub>(CO<sub>3</sub>)<sub>6</sub>F<sub>2</sub>·17H<sub>2</sub>O

Albrechtschraufit to bardzo rzadki, wtórny minerał uranu, tworzący żółte, silnie fluorescencyjne naloty i skorupy w kopalniach.

## Charakterystyka Albrechtschraufit jest uwodnionym węglanem uranylu, wapnia i magnezu. Występuje w postaci delikatnych, kruchych nalotów i skorup na ścianach wyrobisk górniczych. Tworzy skupienia drobnych, listewkowych lub igiełkowych kryształów, które rzadko osiągają widoczne gołym okiem rozmiary. Zazwyczaj obserwuje się go jako skupienia mikrokrystaliczne. Jest minerałem wtórnym, powstającym w wyniku procesów wietrzenia pierwotnych rud uranu. ## Właściwości fizyczne Minerał ten jest bardzo miękki, o twardości w skali Mohsa wynoszącej około 2-3. Jego połysk określa się jako szklisty, a na płaszczyznach doskonałej łupliwości staje się perłowy. Jest przezroczysty do przeświecającego. Charakterystyczną cechą jest jego niestabilność w suchym powietrzu - łatwo traci wodę krystalizacyjną i ulega zniszczeniu (ulega efleorescencji). ## Barwy i odmiany Albrechtschraufit przyjmuje barwę od żółtej do zielonkawożółtej. Nie wyróżnia się jego nazwanych odmian. ## Historia i nazwa Nazwa minerału honoruje Albrechta Schraufa (1837–1897), profesora mineralogii na Uniwersytecie Wiedeńskim i kustosza kolekcji mineralogicznej w Muzeum Historii Naturalnej w Wiedniu. Został opisany jako nowy gatunek mineralny w 1985 roku na podstawie materiału zebranego w historycznej kopalni uranu w Jáchymovie w Czechach. ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość, niewielkie rozmiary kryształów i niestabilność, albrechtschraufit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Ma znaczenie wyłącznie naukowe i kolekcjonerskie, będąc obiektem pożądania dla specjalistów zbierających minerały uranowe.

Właściwości

Twardość Mohsa
2-3
Połysk
Vitreous, Pearly
Rysa
Light yellow
Gęstość
2.68
Łupliwość
Perfect on {010}
Przezroczystość
Transparent to Translucent
Układ krystaliczny
Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Kluczową cechą diagnostyczną albrechtschraufitu jest jego bardzo silna, jasnozielona fluorescencja w świetle ultrafioletowym (zarówno krótko-, jak i długofalowym). Jego żółta barwa, występowanie w formie delikatnych nalotów w kopalniach uranu oraz radioaktywność są również ważnymi wskazówkami. Jest minerałem niestabilnym w suchym powietrzu. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi wtórnymi minerałami uranu o podobnej barwie i fluorescencji, takimi jak liebigit, andersonit czy schröckingerit. Liebigit krystalizuje w układzie rombowym i ma nieco inną formę kryształów. Andersonit tworzy skupienia ziarniste i krystalizuje w układzie trygonalnym. Pewne rozróżnienie tych minerałów często wymaga zaawansowanych metod analitycznych, jak dyfrakcja rentgenowska (XRD). ## Formy kryształów Tworzy skupienia drobnych, listewkowych lub włóknistych kryształów. Najczęściej występuje w postaci efemerycznych, proszkowych lub ziemistych nalotów i skorup na skałach macierzystych.

Środowisko występowania

## Geneza Albrechtschraufit jest minerałem wtórnym, powstającym w strefie utleniania złóż uranu. Tworzy się współcześnie (jest minerałem post-górniczym) na ścianach wilgotnych wyrobisk kopalnianych w wyniku reakcji wód zasobnych w węglany i siarczany z pierwotnym uraninitem. Krystalizuje z roztworów wodnych w specyficznych warunkach mikroklimatycznych panujących w kopalniach. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z innymi wtórnymi, rozpuszczalnymi w wodzie minerałami uranu, takimi jak liebigit, schröckingerit, andersonit, a także z gipsem. ## Lokalizacje Jest to minerał bardzo rzadki. Najważniejszym i klasycznym miejscem jego występowania, skąd pochodzi materiał typowy, jest Jáchymov (dawniej St. Joachimsthal) w Czechach. Znany jest również z kilku innych kopalń uranu na świecie, gdzie panują podobne warunki.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazów albrechtschraufitu ocenia się przede wszystkim na podstawie bogactwa i powierzchni pokrycia skały macierzystej przez minerał. Najbardziej cenione są okazy z żywym, intensywnie żółtym zabarwieniem oraz te, które pod mikroskopem ujawniają dobrze wykształcone, choć wciąż drobne, formy krystaliczne. Silna fluorescencja jest standardem dla tego minerału, ale jej intensywność może podnosić atrakcyjność okazu. Ze względu na jego naturę, okazy są zazwyczaj niewielkie (tzw. "micromounts"). ## Popularne stanowiska Jedynym klasycznym i powszechnie znanym źródłem okazów kolekcjonerskich jest historyczny rejon górniczy Jáchymov w Czechach.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Minerał jest ekstremalnie wrażliwy. Absolutnie nie wolno czyścić go wodą ani żadnymi płynami, ponieważ jest częściowo rozpuszczalny i łatwo traci wodę strukturalną, co prowadzi do jego rozpadu. Dopuszczalne jest jedynie bardzo ostrożne usuwanie kurzu za pomocą miękkiego, suchego pędzelka lub delikatnego strumienia sprężonego powietrza z dużej odległości. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wodą i chemikaliami, nagłych zmian temperatury i wilgotności oraz ekspozycji na suche powietrze. Jako minerał uranu jest radioaktywny i wymaga odpowiedniego obchodzenia się - należy unikać bezpośredniego kontaktu ze skórą, nie wdychać pyłu i myć ręce po każdym kontakcie. Przechowywać z dala od miejsc stałego przebywania ludzi. ## Przechowywanie Okazy albrechtschraufitu należy przechowywać w szczelnych, hermetycznych pojemnikach (np. typu "perky box"), aby utrzymać stabilną wilgotność i zapobiec utracie wody (eflorescencji). Pojemnik dodatkowo zabezpiecza przed pyleniem i chroni otoczenie przed promieniowaniem. Należy go przechowywać z dala od innych minerałów, które mogą być wrażliwe na promieniowanie.

Źródła zewnętrzne

Źródła

Czytaj więcej