Akasakaite-(Ce)

Wzór chemiczny: CaCe<sup>3+</sup>(Al<sub>2</sub>Mn<sup>2+</sup>)(Si<sub>2</sub>O<sub>7</sub>)(SiO<sub>4</sub>)O(OH)

Akasakaite-(Ce) to ekstremalnie rzadki minerał z grupy epidotu, złożony krzemian ceru, wapnia, glinu i manganu, występujący w postaci ciemnobrązowych ziaren.

## Charakterystyka Akasakaite-(Ce) jest złożonym krzemianem z supergrupy epidotu, o formule chemicznej CaCe(Al₂Mn²⁺)(Si₂O₇)(SiO₄)O(OH). Występuje w postaci bardzo drobnych, nieregularnych (anhedralnych) ziaren o wielkości nieprzekraczającej 0,5 mm, które mogą tworzyć niewielkie agregaty. Minerał ma barwę od ciemnobrązowej do czarnej i jest nieprzezroczysty w masie, wykazując przeświecalność jedynie na bardzo cienkich krawędziach. ## Właściwości fizyczne Twardość minerału w skali Mohsa wynosi 6. Ma szklisty połysk i jasnobrązową rysę. Gęstość obliczona na podstawie składu chemicznego i parametrów komórki elementarnej to 4,11 g/cm³. Wykazuje dobrą łupliwość w jednej płaszczyźnie. ## Barwy i odmiany Minerał jest jednorodny kolorystycznie, przyjmując barwy od ciemnobrązowej do czarnej. Nie są znane żadne jego odmiany barwne ani handlowe. ## Historia i nazwa Akasakaite-(Ce) został opisany po raz pierwszy w 2014 roku przez zespół mineralogów pod kierownictwem Daisuke Nishio-Hamane. Jego nazwa pochodzi od miejsca odkrycia w rejonie Akasaka (w obrębie kopalni Fuka w Japonii) oraz od dominującego w jego składzie pierwiastka ziem rzadkich - ceru, co jest zaznaczone przyrostkiem -(Ce). ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość i występowanie w postaci mikroskopijnych ziaren, Akasakaite-(Ce) nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania naukowego oraz kolekcjonerskiego dla wyspecjalizowanych zbieraczy minerałów mikroskopowych.

Właściwości

Twardość Mohsa
6
Połysk
Vitreous
Rysa
Light brown
Gęstość
4.11
Łupliwość
Good on {001}
Przezroczystość
Translucent to Opaque
Układ krystaliczny
Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja Akasakaite-(Ce) na podstawie cech wizualnych jest niemożliwa. Ze względu na jego występowanie w postaci drobnych, czarnych ziaren, wymaga on zaawansowanych technik analitycznych. Ostateczne rozpoznanie jest możliwe tylko poprzez analizę chemiczną (np. za pomocą mikrosondy elektronowej - EDS/WDS) w celu potwierdzenia jego unikalnego składu, zwłaszcza obecności i proporcji ceru, manganu i glinu. ## Odróżnianie od podobnych Minerał ten można pomylić z innymi ciemnymi minerałami z grupy epidotu, takimi jak allanit-(Ce), lub z innymi rzadkimi krzemianami manganu. Pewne odróżnienie od nich wymaga specjalistycznej analizy chemicznej i krystalograficznej. ## Formy kryształów Akasakaite-(Ce) tworzy wyłącznie nieregularne, anhedralne ziarna o wielkości do 0,5 mm. Nie zaobserwowano dotychczas jego występowania w postaci dobrze wykształconych kryształów.

Środowisko występowania

## Geneza Minerał ten powstaje w warunkach metamorfizmu kontaktowego. Jego geneza związana jest z wysokotemperaturowymi, niskociśnieniowymi skarnami, które rozwinęły się w paleozoicznych wapieniach w obrębie zmetamorfizowanych złóż rud manganu. ## Asocjacje mineralne W lokalizacji typowej Akasakaite-(Ce) współwystępuje z takimi minerałami jak celsian, anandyt, cymryt, hedyfan, johannsenit, rodonit, kalcyt i kwarc. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania tego minerału na świecie jest jego lokalizacja typowa - kopalnia Fuka, położona w Bitchu-cho, w mieście Takahashi, w prefekturze Okayama na wyspie Honsiu w Japonii.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jako minerał mikroskopowy, wartość kolekcjonerska Akasakaite-(Ce) jest determinowana przez pewność jego identyfikacji. Najcenniejsze są okazy, na których ziarna minerału są wyraźnie widoczne, możliwie jak największe i stowarzyszone z innymi rzadkimi minerałami z tej lokalizacji. Bogactwo agregatu i estetyka okazu macierzystego również podnoszą jego atrakcyjność. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów jest kopalnia Fuka w Japonii. Materiał z tej lokalizacji jest niezwykle ceniony przez kolekcjonerów specjalizujących się w rzadkich minerałach i mikrominerałach.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy tego minerału to zazwyczaj mikroskopijne ziarna na macierzystej skale. Czyszczenie nie jest zalecane i zazwyczaj nie jest możliwe bez specjalistycznego sprzętu. W razie konieczności usunięcia kurzu można użyć gruszki fotograficznej. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z chemikaliami, zwłaszcza silnymi kwasami. Okazów nie wolno czyścić w myjkach ultradźwiękowych. Należy chronić je przed wstrząsami i uszkodzeniami mechanicznymi. ## Przechowywanie Najbezpieczniejszą metodą przechowywania jest umieszczenie okazu w specjalistycznym pudełku do mikrominerałów (tzw. micromount), które chroni go przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami fizycznymi.

Źródła

Czytaj więcej