Adanite

Wzór chemiczny: Pb<sup>2+</sup><sub>2</sub>(Te<sup>4+</sup>O<sub>3</sub>)(S<sup>6+</sup>O<sub>4</sub>)

Adanit to ekstremalnie rzadki siarczan-telluryn ołowiu, tworzący bezbarwne, mikroskopijne kryształy, znany tylko z jednej lokalizacji na świecie.

## Charakterystyka Adanit jest wtórnym minerałem ołowiu, należącym do grupy siarczanów-tellurynów. Tworzy bardzo małe, bezbarwne i przezroczyste kryształy o pokroju pryzmatycznym, które zazwyczaj występują w niewielkich, promienistych agregatach. Ze względu na swój mikroskopijny rozmiar, poszczególne kryształy są trudne do zaobserwowania bez powiększenia. ## Właściwości fizyczne Minerał charakteryzuje się silnym, diamentowym połyskiem. Jego rysa jest biała. Twardość i gęstość nie zostały dotychczas precyzyjnie określone ze względu na niewielką ilość dostępnego materiału badawczego. ## Barwy i odmiany Adanit jest bezbarwny. Nie są znane żadne jego barwne odmiany. ## Historia i nazwa Nazwa minerału pochodzi od kopalni Adan (alternatywna nazwa kopalni Aga) w prefekturze Ibaraki w Japonii, która jest jego miejscem typowym. Adanit został oficjalnie zatwierdzony jako nowy minerał przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2014 roku. ## Zastosowania Adanit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość i mikroskopijne rozmiary jest wyłącznie obiektem zainteresowania naukowego oraz stanowi cenny okaz w zaawansowanych kolekcjach systematycznych.

Właściwości

Połysk
Adamantine
Rysa
White
Przezroczystość
Transparent
Układ krystaliczny
Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja adanitu w warunkach amatorskich jest niemożliwa. Ze względu na mikroskopowy rozmiar kryształów oraz współwystępowanie z innymi wtórnymi minerałami ołowiu, jego rozpoznanie wymaga zaawansowanych technik analitycznych, takich jak mikroanaliza rentgenowska (EDS/WDS) i dyfrakcja rentgenowska (XRD). ## Odróżnianie od podobnych Adanit może być mylony z innymi bezbarwnymi, wtórnymi minerałami ołowiu, z którymi współwystępuje, głównie z anglezytem i cerusytem. Pewne odróżnienie jest możliwe jedynie na podstawie analizy chemicznej, która wykaże obecność telluru. ## Formy kryształów Adanit tworzy drobne, wydłużone kryształy pryzmatyczne, które często układają się w niewielkie, promieniste lub igiełkowe skupienia na powierzchni skały macierzystej.

Środowisko występowania

## Geneza Adanit jest minerałem wtórnym, powstającym w strefie utleniania (wietrzenia) złóż polimetalicznych bogatych w tellur. Formuje się w wyniku reakcji roztworów zawierających siarczany z minerałami pierwotnymi zawierającymi ołów i tellur. ## Asocjacje mineralne Minerał ten występuje w bezpośrednim towarzystwie innych wtórnych minerałów ołowiu, takich jak anglezyt (PbSO₄) i cerusyt (PbCO₃). ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania adanitu na świecie jest jego lokalizacja typowa - kopalnia Aga (Adan) w mieście Naka, w prefekturze Ibaraki na wyspie Honsiu w Japonii.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazów adanitu, będących wyłącznie mikromontami, ocenia się na podstawie kilku kryteriów. Najważniejsza jest ostrość i stopień wykształcenia mikroskopijnych kryształów. Wyżej cenione są okazy, na których kryształy tworzą bogate, dobrze zdefiniowane agregaty. Istotna jest również estetyka podłoża (matrycy) oraz obecność dobrze zidentyfikowanych minerałów towarzyszących. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów adanitu jest kopalnia Aga w Japonii. Materiał z tej lokalizacji jest ekstremalnie trudny do zdobycia i trafia niemal wyłącznie do instytucji badawczych i najbardziej zaawansowanych kolekcjonerów specjalizujących się w rzadkich minerałach lub mikromontach.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy adanitu to niemal wyłącznie mikromonty. Jakiekolwiek czyszczenie mechaniczne lub chemiczne jest absolutnie niewskazane i grozi bezpowrotnym zniszczeniem kryształów. Dopuszczalne jest jedynie bardzo ostrożne usunięcie kurzu za pomocą miękkiego pędzelka lub gumowej gruszki fotograficznej. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wszelkimi chemikaliami, myjkami ultradźwiękowymi oraz wszelkimi wibracjami i wstrząsami. Minerał jest prawdopodobnie bardzo miękki i kruchy. Nie należy go dotykać ani narażać na zmiany temperatury. ## Przechowywanie Okazy należy przechowywać wyłącznie w specjalistycznych pudełkach typu "micromount", które chronią je przed kurzem, uszkodzeniami mechanicznymi i wstrząsami. Ekspozycja powinna odbywać się z dala od źródeł wibracji.

Źródła

Czytaj więcej