Fluellite
Uwodniony fosforan glinu, tworzący małe, bezbarwne i silnie lśniące kryształy w formie dipiramid.
Opis
## Charakterystyka Fluellit to uwodniony fosforan glinu, ceniony przez kolekcjonerów za swoje doskonale wykształcone, niewielkie kryształy. Najczęściej przyjmują one formę ostrosłupowych, podwójnych piramid (dipiramid), które silnie lśnią, przypominając wyglądem miniaturowe diamenty lub kwarc herkimer. Zazwyczaj występuje w postaci drobnych nalotów i szczotek krystalicznych (druz) na powierzchni innych minerałów lub w niewielkich szczelinach skalnych. Jest minerałem kruchym. ## Właściwości fizyczne Kryształy fluellitu są stosunkowo miękkie, o twardości wynoszącej 3 w skali Mohsa. Charakteryzują się szklistym połyskiem oraz niewielką gęstością, około 2.17 g/cm³. Są przezroczyste do przeświecających. ## Barwy i odmiany Najczęściej spotykane są kryształy bezbarwne lub białe. Rzadziej fluellit przybiera odcienie bladożółte, zielonkawe lub niebieskawe. Nie wyróżnia się jego odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Minerał został po raz pierwszy opisany w 1824 roku przez Williama Phillipsa. Jego nazwa pochodzi od jednego z głównych składników chemicznych - fluoru (łac. *fluere*). Jako miejsce typowe (pierwszego znalezienia) wskazano dawną kopalnię cyny Stenna Gwyn w Kornwalii (Wielka Brytania). ## Zastosowania Fluellit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego i stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania kolekcjonerów.
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Najważniejszą cechą diagnostyczną fluellitu jest forma jego kryształów - ostre, lśniące, podwójne piramidy (dipiramidy). Istotna jest również jego niska twardość (około 3 w skali Mohsa), szklisty połysk oraz środowisko występowania, czyli strefy utleniania złóż bogatych w fosfor i fluor. ## Odróżnianie od podobnych Fluellit bywa mylony z małymi kryształami kwarcu (w tym z "diamentami z Herkimer"), od których odróżnia go znacznie niższa twardość (kwarc ma twardość 7). Od innych wtórnych minerałów fosforanowych, takich jak wavellit czy waryscyt, różni się przede wszystkim charakterystycznym kształtem kryształów. Wavellit tworzy agregaty promieniste, a waryscyt najczęściej masywne skupienia o zielonej barwie. ## Formy kryształów Kryształy fluellitu niemal zawsze wykształcają się w postaci prostych, rombowych dipiramid. Tworzy on najczęściej niewielkie druzy i naloty krystaliczne, rzadziej pojedyncze, izolowane kryształy narosłe na skale macierzystej.
Środowisko geologiczne
## Geneza Fluellit jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach utleniania (wietrzenia) złóż kruszców, które zawierają minerały bogate w fosfor i fluor. Tworzy się w wyniku działania wód powierzchniowych na skały zawierające np. apatyt i fluoryt. Może również krystalizować na hałdach i w starych wyrobiskach górniczych jako produkt działalności post-wydobywczej. ## Asocjacje mineralne Często współwystępuje z innymi wtórnymi fosforanami, takimi jak wavellit, waryscyt, strengit, fosfosyderyt, crandallit i cacoxenit. Towarzyszą mu również minerały skał otaczających, np. kwarc, kaolinit, gips czy limonit. ## Lokalizacje Do najważniejszych światowych lokalizacji należą historyczne stanowiska w Kornwalii (Wielka Brytania), skąd pochodziły pierwsze opisane okazy. Piękne kryształy znajdowano w kopalni żelaza Kapunda w Australii Południowej. Występuje również w Krásnie (Czechy), w kopalni Willard w Nevadzie (USA) oraz w wielu innych miejscach na świecie, choć rzadko w dużych ilościach.
Rzadkość
Rzadki
Sklep › Fluellite