Alunite
Ałunit to siarczan potasu i glinu, występujący głównie w zmienionych hydrotermalnie skałach wulkanicznych, często w postaci mas ziemistych lub drobnych kryształów.
Opis
## Charakterystyka Ałunit jest uwodnionym siarczanem należącym do grupy ałunitu. Zazwyczaj tworzy zwarte, ziarniste lub ziemiste skupienia. Dobrze wykształcone kryształy są rzadkie i najczęściej przybierają formę małych, tabliczkowych romboedrów, które mogą przypominać sześciany. Minerał jest najczęściej biały, szarawy lub żółtawy, chociaż obecność zanieczyszczeń może nadawać mu odcienie różowe, czerwone lub czerwonobrunatne. ## Właściwości fizyczne Twardość ałunitu w skali Mohsa wynosi 3.5-4, co czyni go minerałem stosunkowo miękkim. Ma połysk szklisty, a na powierzchniach łupliwości perłowy. Jest przezroczysty do przeświecającego. Jego gęstość waha się od 2.6 do 2.9 g/cm³. ## Barwy i odmiany Podstawową barwą ałunitu jest biel, jednak często bywa zabarwiony na żółto, szaro lub czerwonobrązowo przez wrostki tlenków żelaza. Nie wyróżnia się formalnych odmian, a nazewnictwo opiera się głównie na barwie lub pokroju. ## Historia i nazwa Nazwa minerału, nadana w 1824 roku przez François Sulpice'a Beudanta, pochodzi od łacińskiego słowa *alumen*, oznaczającego ałun - związek chemiczny, który historycznie pozyskiwano właśnie z ałunitu. ## Zastosowania Ałunit jest ważnym surowcem do produkcji ałunu (siarczanu glinowo-potasowego), używanego m.in. w przemyśle papierniczym i farbiarskim. Bywa również wykorzystywany jako źródło potasu w nawozach oraz jako podrzędna ruda glinu.
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Ałunit rozpoznaje się po jego występowaniu w strefach hydrotermalnej alteracji skał wulkanicznych, niskiej twardości oraz charakterystycznym perłowym połysku na płaszczyznach łupliwości. Nie reaguje z zimnym kwasem solnym. ## Odróżnianie od podobnych Masywny ałunit bywa mylony z kaolinitem, chalcedonem lub drobnokrystalicznym dolomitem i magnezytem. Od węglanów odróżnia go brak reakcji z kwasem solnym. Od kwarcu i chalcedonu jest znacznie bardziej miękki. ## Formy kryształów Kryształy ałunitu są zazwyczaj małymi, ostro zakończonymi romboedrami, często spłaszczonymi, tworzącymi formy tabliczkowe. Niekiedy upodabniają się do sześcianów. Najczęściej jednak występuje w skupieniach zbitych, ziarnistych i włóknistych.
Środowisko geologiczne
## Geneza Ałunit jest typowym minerałem pochodzenia hydrotermalnego. Powstaje w wyniku oddziaływania bogatych w siarkę, kwaśnych roztworów na skały wulkaniczne bogate w potas, takie jak ryolity i trachity. Tworzy się również w strefach utleniania (czapach żelaznych) złóż kruszców. ## Asocjacje mineralne Często współwystępuje z kwarcem, pirytem, kaolinitem, dickitem, diasporą, hematytem oraz innymi siarczanami, takimi jak jarosyt. ## Lokalizacje Ważne złoża i wystąpienia ałunitu znajdują się w Tolfa we Włoszech (lokalizacja typowa), Marysvale w stanie Utah (USA), gdzie tworzy rozległe złoża, a także w Goldfield (Nevada, USA), Red Mountain (Kolorado, USA), Bulahdelah (Australia) i w Hiszpanii.
Rzadkość
Niezbyt pospolity
Sklep › Alunite