Althupite
Althupit to bardzo rzadki, radioaktywny minerał wtórny z grupy fosforanów, tworzący niewielkie, tabliczkowe kryształy o intensywnie żółtej barwie.
Opis
## Charakterystyka Althupit jest uwodnionym fosforanem glinu, toru i uranylu. Należy do minerałów wtórnych, powstających w wyniku przeobrażeń pierwotnych minerałów uranu i toru. Tworzy bardzo małe, cienkie, tabliczkowe kryształy, które rzadko przekraczają 1 mm długości. Kryształy te często układają się w wachlarzowate lub rozetowe skupienia o intensywnym, żółtym kolorze, co czyni je atrakcyjnymi okazami mikromineralogicznymi. ## Właściwości fizyczne Minerał ten jest stosunkowo miękki, o twardości około 3.5 w skali Mohsa. Jest kruchy i ma połysk szklisty, na niektórych powierzchniach przechodzący w woskowy. Jest przeświecający. Ze względu na zawartość uranu i toru wykazuje silną radioaktywność. ## Barwy i odmiany Althupit występuje w charakterystycznym, jasnożółtym do żółtopomarańczowego kolorze. Nie wyróżnia się jego odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Nazwa minerału, zatwierdzona w 1987 roku, pochodzi od symboli pierwiastków wchodzących w jego skład: **Al** (glin), **Th** (tor), **U** (uran) i **P** (fosfor). Został on opisany po raz pierwszy przez Paula Pireta i Michela Deliensa na podstawie materiału pochodzącego z pegmatytu Kobokobo w prowincji Kiwu Południowe, w Demokratycznej Republice Konga. ## Zastosowania Althupit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania naukowego oraz jest cenionym nabytkiem w zaawansowanych kolekcjach minerałów, zwłaszcza w kolekcjach mikrominerałów.
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Najważniejszą cechą diagnostyczną althupitu jest jego silna radioaktywność, łatwa do wykrycia za pomocą licznika Geigera. Wizualnie rozpoznaje się go po charakterystycznym żółtym kolorze, cienkotabliczkowym pokroju kryształów i tendencji do tworzenia rozetowych agregatów. Kluczowa jest również znajomość minerałów towarzyszących i lokalizacji. ## Odróżnianie od podobnych Althupit można łatwo pomylić z wieloma innymi wtórnymi minerałami uranylu o żółtej barwie, takimi jak phuralumit, upalit, metaautunit czy sabugalit. Wiele z nich występuje w tych samych lokalizacjach i ma podobny wygląd. Pewne odróżnienie jest możliwe niemal wyłącznie za pomocą zaawansowanych metod analitycznych, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD) i analiza składu chemicznego (EDS). ## Formy kryształów Kryształy są bardzo cienkie, tabliczkowe, o zarysie prostokątnym lub sześciobocznym. Najczęściej występują w formie wachlarzowatych, promienistych lub rozetowych skupień, narastających na skałach macierzystych.
Środowisko geologiczne
## Geneza Althupit jest minerałem wtórnym, który krystalizuje w strefach utleniania złożonych pegmatytów granitowych. Powstaje w wyniku wietrzenia i przeobrażeń pierwotnych minerałów uranu (głównie uraninitu) i toru, w środowisku zasobnym w fosfor. ## Asocjacje mineralne Minerał ten często współwystępuje z innymi rzadkimi, wtórnymi fosforanami uranylu. Do jego najczęstszych asocjacji należą phuralumit, upalit, vanmeersscheit, mundyt, metaautunit oraz kwarc i skalenie z pierwotnej skały. ## Lokalizacje Najważniejszym i klasycznym miejscem występowania althupitu, skąd pochodzą najlepsze okazy, jest pegmatyt Kobokobo w prowincji Kiwu Południowe w Demokratycznej Republice Konga. Jest to jego lokalizacja typowa. Znany jest również z kilku innych pegmatytów w tym samym regionie.
Rzadkość
Bardzo rzadki
Sklep › Althupite