Aksaite
Rzadki uwodniony boran magnezu, tworzący białe skupienia w obrębie wysadów solnych.
Opis
## Charakterystyka Aksait to minerał z gromady boranów, chemicznie jest uwodnionym boranem magnezu. Najczęściej występuje w formie kulistych lub nieregularnych skupień i konkrecji, zbudowanych z drobnych, splątanych włókienek lub ziaren. Rzadziej tworzy promieniste agregaty. Dobrze wykształcone kryształy są spotykane sporadycznie i zwykle mają postać niewielkich, igiełkowych lub pryzmatycznych słupków. ## Właściwości fizyczne Minerał ten jest stosunkowo miękki, jego twardość w skali Mohsa wynosi 2.5-3. Charakteryzuje się połyskiem szklistym, a w przypadku skupień włóknistych - jedwabistym. Jest przezroczysty do przeświecającego. Jego gęstość jest niewielka i waha się od 2.06 do 2.11 g/cm³. ## Barwy i odmiany Aksait jest najczęściej bezbarwny, biały lub szarobiały. Nie wyróżnia się jego odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Nazwa minerału pochodzi od miejsca jego odkrycia - doliny Ak-saj (Aksai) w Kazachstanie, co w języku kazachskim oznacza "białą dolinę" lub "biały strumień". Został opisany po raz pierwszy w 1963 roku przez rosyjską mineralog V.V. Lobanovą. ## Zastosowania Ze względu na swoją rzadkość aksait nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania naukowego oraz jest ceniony przez zaawansowanych kolekcjonerów minerałów.
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Cechami charakterystycznymi aksaitu są jego występowanie w paragenezie z innymi minerałami ewaporatowymi, niska twardość, niewielka gęstość oraz forma występowania (białe, włókniste lub ziarniste guzki i konkrecje). Połysk jedwabisty w skupieniach włóknistych jest również pomocną wskazówką. ## Odróżnianie od podobnych Aksait można pomylić z innymi białymi boranami, takimi jak uleksyt, kolemanit czy inyoit, a także z gipsem. Od gipsu jest twardszy (gips ma twardość 2). Od kolemanitu (twardość 4.5) jest znacznie bardziej miękki. Uleksyt często wykazuje charakterystyczny efekt optyczny "telewizyjnego kamienia", którego brak u aksaitu. Ostateczne rozróżnienie wymaga zwykle zaawansowanych badań, np. rentgenowskiej analizy strukturalnej (XRD). ## Formy kryształów Kryształy są rzadkie, igiełkowe lub krótkosłupowe. Minerał ten tworzy głównie skupienia zbite, ziarniste, włókniste, promieniste oraz konkrecje i naskorupienia.
Środowisko geologiczne
## Geneza Aksait jest minerałem wtórnym, powstającym w specyficznych warunkach w obrębie złóż ewaporatowych. Tworzy się w czapach gipsowo-anhydrytowych pokrywających wysady (słupy) solne. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z innymi minerałami powstałymi w podobnych warunkach, takimi jak halit, gips, anhydryt, a także z innymi boranami, np. inyoitem, kolemanitem i preobrażenskitem. ## Lokalizacje Najważniejszym i klasycznym miejscem występowania aksaitu, skąd pochodzą najlepsze okazy, jest wysad solny Czelkar (Chelkar) w dolinie Ak-saj, w obwodzie atyrauskim w Kazachstanie. Jest to jego lokalizacja typowa i główne źródło pozyskania okazów na świecie.
Rzadkość
Bardzo rzadki
Sklep › Aksaite