Akhtenskite
Zdegradowany gatunek mineralny, heksagonalna odmiana tlenku manganu(IV), zazwyczaj występująca w formie czarnych, ziemistych skupień.
Opis
## Charakterystyka Akhtenskit to historyczna nazwa heksagonalnej odmiany tlenku manganu(IV). W 2012 roku minerał został zdyskwalifikowany przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) i obecnie jest uważany za strukturalny wariant ramsdellitu lub z nim tożsamy. Nie jest już uznawany za odrębny gatunek mineralny. Występuje w postaci bardzo drobnoziarnistych, ziemistych lub sadzowatych mas i nalotów. Jego wygląd jest niepozorny, tworzy skupienia pozbawione wykształconych kryształów. ## Właściwości fizyczne Zazwyczaj jest miękki i kruchy, łatwo brudzi palce przy dotyku. Połysk bywa metaliczny na świeżych powierzchniach, lecz najczęściej jest matowy lub ziemisty. Jest całkowicie nieprzezroczysty. Gęstość mierzona waha się od 3.8 do 4.4 g/cm³, co jest wartością niższą od gęstości teoretycznej z uwagi na porowatą strukturę agregatów. ## Barwy i odmiany Jego barwa jest jednolita, od stalowoszarej do czarnej. Nie tworzy odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Nazwa pochodzi od miejsca odkrycia - złoża manganu Akhtenskoye (Ахтенское) na Uralu Południowym w Rosji. Minerał został opisany w 1980 roku, jednak późniejsze, dokładniejsze badania strukturalne wykazały jego tożsamość z innymi, wcześniej opisanymi tlenkami manganu, co doprowadziło do jego dyskwalifikacji jako osobnego minerału. ## Zastosowania Jako zdyskwalifikowany gatunek mineralny, akhtenskit nie ma żadnego praktycznego zastosowania. Okazy mają znaczenie wyłącznie historyczne i naukowe, zwłaszcza te pochodzące z lokalizacji typowej.
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Identyfikacja akhtenskitu jest niemożliwa bez zaawansowanych badań laboratoryjnych, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD). W warunkach kolekcjonerskich jest to po prostu "czarny tlenek manganu". Tworzy miękkie, czarne, brudzące skupienia o ziemistej lub matowej powierzchni. ## Odróżnianie od podobnych Jest wizualnie nieodróżnialny od innych tlenków manganu, z którymi często współwystępuje, takich jak piroluzyt, kryptomelan, todorokit czy birnessyt. Wszystkie te minerały tworzą podobne czarne, ziemiste lub nerkowate agregaty, często określane zbiorczo jako "wad" lub "psylomelan". ## Formy kryształów Nie tworzy widocznych gołym okiem kryształów. Występuje wyłącznie w formie zbitych, ziemistych, sadzowatych lub skorupowych agregatów, czasami o budowie nerkowatej lub groniastej.
Środowisko geologiczne
## Geneza Jest to minerał wtórny, powstający w strefach utleniania (wietrzenia) złóż rud manganu. Tworzy się w wyniku przeobrażenia pierwotnych minerałów manganu, takich jak rodochrozyt czy hausmannit, w warunkach niskich temperatur i ciśnień, przy dużym dostępie tlenu. ## Asocjacje mineralne Najczęściej występuje w towarzystwie innych tlenków i wodorotlenków manganu i żelaza, takich jak piroluzyt, ramsdellit, birnessyt, kryptomelan, goethyt i hematyt. ## Lokalizacje Lokalizacją typową, skąd pochodzą historyczne okazy, jest złoże Akhtenskoye na Uralu Południowym w Rosji. Jako faza strukturalna, materiał odpowiadający akhtenskitowi jest prawdopodobnie składnikiem wielu złóż manganu na świecie, lecz nie jest identyfikowany pod tą nazwą.
Rzadkość
Bardzo rzadki
Sklep › Akhtenskite